موج تعدیل نیرو در غولهای فناوری ۲۰۲۶؛ هوش مصنوعی چگونه صندلی مهندسان را تصاحب کرد؟
گزارش تحلیلی پایگاه خبری تککرانچ و اسناد مالی منتشر شده در ژوئن ۲۰۲۶ نشان میدهد که بزرگترین غولهای فناوری جهان، با وجود ثبت رکوردهای درخشان در درآمدهای فصلی، دست به تعدیل گسترده و بیسابقه نیروی کار خود زدهاند.
بر اساس تحلیل موسسه منابع انسانی Challenger, Gray & Christmas، ماه می ۲۰۲۶ بالاترین نرخ اخراج کارکنان تکنولوژی در سالهای اخیر را ثبت کرده و پیادهسازی و توسعه هوش مصنوعی (AI) اصلیترین دلیل اعلامشده از سوی کارفرمایان بوده است.
شرکت اوراکل (Oracle) در جدیدترین گزارش مالی سالانه خود فاش کرد که طی ۱۲ ماه گذشته ۲۱ هزار کارمند خود (معادل ۱۳ درصد کل نیروها) را تعدیل کرده است. این شرکت رسماً تایید کرد که پذیرش تکنولوژیهای هوش مصنوعی در لایههای عملیاتی، عامل اصلی این کاهش نیرو بوده و سرمایهها به سمت ساخت دیتاسنترهای عظیم AI هدایت شدهاند.
ترکشهای تعدیل به بخش امنیت سایبری گوگل و کلودفلر رسید
یکی از تکاندهندهترین بخشهای این گزارش، تعدیلهای چراغخاموش در شرکت آلفابت (گوگل) است. گوگل با وجود رشد ۶۳ درصدی درآمدهای ابری خود و عبور آن از مرز ۲۰ میلیارد دلار، نیروهای متخصص لایه امنیتی خود از جمله گروه تحلیل تهدیدات (Threat Intelligence) و کارشناسان ارشد شرکت امنیتی مندیانت (Mandiant) را تعدیل کرده است. بررسیها نشان میدهد گوگل طی یک سال گذشته ۳۵ درصد از لایههای مدیریتی تیمهای کوچک خود را کاهش داده است.
در همین راستا، شرکت کلودفلر (Cloudflare) نیز با وجود ثبت بالاترین درآمد فصلی تاریخ خود (بیش از ۶۳۹ میلیون دلار)، ۲۰ درصد از کل کارکنانش (حدود ۱,۱۰۰ نفر) را که عمدتاً در لایههای مدیریت میانی، امور مالی و مانیتورینگ ترافیک فعال بودند، اخراج کرد. متیو پرینس، مدیرعامل کلودفلر، این افراد را «سنجشگران کندکننده سرعت شبکه» نامید. همچنین شرکت سیسکو (Cisco) نیز ۴,۰۰۰ موقعیت شغلی (۵ درصد نیروها) را با هدف تغییر ساختار و تمرکز بر تراشههای سیلیکونی، تجهیزات نوری و هوش مصنوعی حذف کرده است.
ایده «تیمهای تکنفره» و ظهور کلونهای هوش مصنوعی در متا و سیلزفورس
شرکت متا (Meta) در می ۲۰۲۶ حدود ۸,۰۰۰ کارمند خود را اخراج و ۷,۰۰۰ نفر دیگر را به اجبار به بخشهای توسعه AI منتقل کرد؛ پروژهای که مارک زاکربرگ آن را برای بقای شرکت حیاتی دانسته است. از سوی دیگر، صرافی رمزارزی کوینبیس (Coinbase) با تعدیل ۷۰۰ کارمند (۱۴ درصد نیروها)، ساختار مدیریتی خود را به شدت مسطح کرده و در حال آزمایش تیمهای تکنفره با اهرم AI است؛ ایدهای که در آن یک مهندس به کمک هوش مصنوعی، کار همزمان تیمهای طراحی، پروداکت و کدنویسی را انجام میدهد.
شرکت سیلزفورس (Salesforce) نیز پس از راهاندازی پلتفرم هوش مصنوعی خود به نام Agentforce، نزدیک به ۱,۰۰۰ موقعیت شغلی را در بخشهای مارکتینگ و تحلیل داده حذف کرد. مارک بنیوف، مدیرعامل این شرکت، پیش از این با تعدیل ۴,۰۰۰ نیروی پشتیبانی اعلام کرده بود که به دلیل کارایی بالاتر چتباتها و نمایندگان هوش مصنوعی، شرکت دیگر نیازی به استخدام مهندسان پشتیبانی سنتی ندارد. در این میان پلتفرمهایی مثل گیتلب (GitLab) با اخراج ۱۴ درصد نیروها و آمازون با تعدیل ۱۶ هزار کارمند سازمانی در ژانویه ۲۰۲۶، مسیر مشابهی را طی کردهاند.
منابع و مراجع گزارش
این گزارش بر اساس اسناد مالی کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC)، بیانیههای رسمی جک دورسی مدیرعاملBlock ، اندی جاسی (آمازون)، ساسان گودرزی (Intuit) و گزارش میدانی ربکا بلان و کانی لوئیزوس در رسانههای تخصصی فناوری تنظیم شده است.
دیدگاه تحلیلی نویسنده (اتاق تحلیل اخبار رسانه ۲۴ نیوز | بهراد یوسفی)
موج اخراجهای سال ۲۰۲۶ در سیلیکونولی، فرضیه قدیمی «هوش مصنوعی به عنوان دستیار انسان» را کاملاً رد میکند و نشاندهنده آغاز فاز جایگزینی ساختاری است. غولهای فناوری در حال عبور از دوره استخدامهای متورم زمان پاندمی به سمت «معماریهای مسطح و مبتنی بر پلتفرم» هستند. پاشنه آشیل این استراتژی پدافندی، حذف گسترده لایههای میانی و کارشناسان تحلیل تهدیدات (مانند مندیانت در گوگل) است.
شرکتها با این تصور که هوش مصنوعی مولد و ابزارهای خودکار میتوانند مانیتورینگ شبکه و پاسخ به حوادث (Incident Response) را مدیریت کنند، در حال تخلیه دانش تجربی انسانی از لایههای دفاعی خود هستند. هوش مصنوعی اگرچه سرعت توسعه (Velocity) را بالا میبرد، اما به دلیل ماهیت توهمزایی (Hallucination) و عدم درک زمینههای استراتژیک، در مواجهه با حملات تهاجمی لایه صفر یا کمپینهای سایبری پیچیده، آسیبپذیر است. جایگزین کردن کارشناسان با تیمهای تکنفره یا باتهای کدهای خودکار، سطح اتکای صنایع به هوش مصنوعی را به یک نقطه آسیبپذیری واحد (Single Point of Failure) تبدیل خواهد کرد؛ بدعتی که در آینده نزدیک، بهای سنگین امنیتی آن توسط همین شرکتها پرداخت خواهد شد.