بریتانیا در آستانه تصویب قانون جدید؛ ممنوعیت کامل شبکههای اجتماعی برای نوجوانان زیر ۱۶ سال!
اقدام بیسابقه لندن برای مهار دنیای دیجیتال؛ نخستوزیر بریتانیا، کر استارمر، به زودی طرح ممنوعیت استفاده از شبکههای اجتماعی بزرگ برای کودکان و نوجوانان زیر ۱۶ سال را رسماً اعلام خواهد کرد. این قانون سختگیرانه که با الگوبرداری از طرح اخیر استرالیا تنظیم شده، قرار است دسترسی این گروه سنی را به پلتفرمهای محبوبی مثل تیکتاک، یوتیوب و اینستاگرام کاملاً مسدود کند.
۱. کدام پلتفرمها مشمول این ممنوعیت بزرگ میشوند؟
بر اساس گزارشهای منتشرشده توسط گاردین و فایننشال تایمز، این قانون گستره وسیعی از فضای مجازی را در بر میگیرد و شامل این پلتفرمها خواهد بود:
- شبکههای اجتماعی و پیامرسانها: تیکتاک، یوتیوب، اینستاگرام، فیسبوک، ایکس (توییتر سابق)، تردز، ردیت و اسنپچت.
- پلتفرمهای استریم و گیمینگ: توئیچ (Twitch) و کیک(Kick).
۲. فراتر از اینستاگرام؛ محدودیت شدید برای چتباتها و بازیهای آنلاین
نکته جالب و جدید این طرح این است که دولت بریتانیا فقط به دنبال قطع دسترسی به شبکههای اجتماعی نیست، بلکه بخشهای دیگر دنیای دیجیتال را هم هدف قرار داده است:
- ممنوعیت ابزارهای هوش مصنوعی: نوجوانان زیر ۱۸ سال به طور کامل از دسترسی به چتباتهای هوش مصنوعی با مضامین عاطفی، رمانتیک و جنسی منع خواهند شد.
- پاکسازی بازیهای آنلاین: بازیهای ویدیویی به طور کامل فیلتر نمیشوند، اما شرکتهای بازیسازی موظفند برای کاربران سنین پایین، قابلیتهایی مثل «چت کردن با افراد غریبه» را کاملاً حذف کنند.
- مبارزه با وبگردی شبانه: این سیاست همچنین شامل ابزارهای فنی برای جلوگیری از پرسه زدن و اسکرول کردن نوجوانان در ساعات پایانی شب خواهد بود.
۳. ابعاد امنیتی و حریم خصوصی؛ موافقان و مخالفان چه میگویند؟
بررسیهای اتاق تحلیل امنیت فناوری ۲۴ نیوز نشان میدهد که این قانون با وجود اهداف مثبت، چالشهای فنی و حقوقی بزرگی را به همراه دارد:
- فشار افکار عمومی و امنیت روانی: جرقه اصلی این نوع قوانین سختگیرانه، افزایش آسیبهای روانی، خودآزاری و گسترش محتواهای خطرناک در میان نوجوانان بوده است. پروندههای معروفی مانند قتل بریتنی گی (نوجوان بریتانیایی) که مادرش اعلام کرد رفتارهای پرخطر و بیماریهای روحی دخترش به شدت تحت تأثیر محتوای فضای مجازی تشدید شده بود، افکار عمومی را به شدت علیه این پلتفرمها بسیج کرده است.
- چالش بزرگ «احراز هویت» و تهدید حریم خصوصی: بزرگترین پاشنه آشیل این قانون، نحوه اجرای آن است. برای اینکه پلتفرمها بفهمند یک کاربر زیر ۱۶ سال دارد یا خیر، مجبورند سیستمهای سختگیرانه «تایید سن» (مثل اسکن کارت شناسایی یا تشخیص چهره بیومتریک) را پیادهسازی کنند. کارشناسان امنیت داده معتقدند این کار عملاً حق ناشناس ماندن در اینترنت را از بین میبرد و با ذخیره شدن اطلاعات هویتی میلیونها شهروند روی سرورهای تجاری، خطر لو رفتن دادهها و حملات سایبری را به شدت افزایش میدهد.
- انزوای دیجیتال نوجوانان: منتقدان میگویند این ممنوعیتهای مطلق ممکن است تأثیر اثباتشدهای روی سلامت روان نداشته باشد و صرفاً باعث منزوی شدن نوجوانان و محرومیت آنها از فرصتهای آموزشی و ارتباطی مدرن شود.
۴. حالا چه میشود؟
دولت بریتانیا قصد دارد بخشی از این محدودیتها را با استفاده از اختیارات قانونی و رگولاتوری فعلی خود اجرا کند، اما برای ممنوعیت کامل و الزام شرکتهای بزرگ فناوری، به احتمال زیاد نیاز به تصویب قوانین جدید در پارلمان خواهد داشت. تجربه نشان داده است که غولهای فناوری آمریکایی به راحتی تن به این محدودیتها نخواهند داد و روزهای پرچالشی در انتظار دادگاههای لندن خواهد بود.
تنظیم و روانسازی تخصصی: اتاق خبر رسانه فناوری ۲۴ نیوز