کلاهبرداری با وام فوری و کم‌بهره؛ از کلیپ‌های رضایت جعلی تا دریافت پول از متقاضیان
پلیس فتا درباره تبلیغات وام فوری و کم‌بهره در فضای مجازی هشدار داد و اعلام کرد ادعای داشتن مجوز این پلیس از سوی برخی صفحات جعلی است. پرونده‌های کشف‌شده نشان می‌دهد کلاهبرداران با انتشار رسیدهای جعلی، کلیپ‌های رضایت ساختگی و وعده پرداخت تسهیلات بدون ضامن، از متقاضیان پول می‌گیرند و پس از دریافت وجه ناپدید می‌شوند.
تبلیغات وام فوری، کم‌بهره و بدون ضامن در شبکه‌های اجتماعی می‌تواند متقاضیان تسهیلات را در دام کلاهبرداری گرفتار کند. سرهنگ دوم جواد مختاررضایی، معاون فرهنگی اجتماعی پلیس فتا با هشدار درباره این شیوه اعلام کرده است برخی افراد حتی مدعی داشتن مجوز پلیس فتا هستند؛ ادعایی که به گفته او صحت ندارد. این افراد ممکن است برای جلب اعتماد مخاطبان، کلیپ‌های رضایت مشتریان را هم منتشر کنند اما در نهایت هیچ وامی پرداخت نکنند.
در شرایط کنونی کشور که بسیاری از مردم با چالش‌های اقتصادی دست و پنجه نرم می‌کنند، ایده دریافت یک وام سریع و آسان می‌تواند فریبنده باشد. پیش از این نیز هشدارها و گزارش‌هایی در خصوص شیوه‌های مختلف کلاهبرداری وام اینترنتی از سوی پلیس فتا و رسانه‌ها منتشر شده بود که در ادامه به برخی از آنها می‌پردازیم.
کلاهبرداری با وام و سرمایه‌گذاری؛ ۱۰۰ نفر شکایت کردند
یکی از نمونه‌های مستند این شیوه کلاهبرداری، پرونده‌ای است که سوم دی ۱۴۰۳ گزارش شد. در این پرونده، متهم با ایجاد کانال‌های تلگرامی با موضوع پرداخت وام و سرمایه‌گذاری، اعتماد کاربران را جلب می‌کرد و از رسیدهای جعلی واریز وجه و کلیپ‌های صوری رضایت مشتریان برای فریب قربانیان کمک می‌گرفت.
۱۰۰ شکایت با ارزش مالی حدود ۳۰ میلیارد ریال در ارتباط با این پرونده ثبت شده بود. پلیس فتا اعلام کرد متهم پس از شناسایی و دستگیری، به کلاهبرداری با این شیوه اعتراف کرده است. انتشار تصویر رسید بانکی یا ویدئوی رضایت مشتریان در یک کانال مجازی، به‌تنهایی نمی‌تواند نشانه اعتبار یک مجموعه و تضمینی برای پرداخت وام باشد.
دریافت پیش‌پرداخت به بهانه پرداخت وام بدون ضامن
در پرونده دیگری مربوط به ۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۵ پلیس فتا بوشهر درباره تبلیغات جعلی وام فوری و خانگی هشدار داد. به گفته رئیس پلیس فتا این استان، کلاهبرداران با وعده‌هایی مانند پرداخت وام بدون ضامن، دریافت تسهیلات با مدارک محدود و واریز وام در کمتر از ۲۴ ساعت، متقاضیان را جذب می‌کنند.
در این روش، از افراد مبالغی با عنوان هزینه تشکیل پرونده، کارمزد، بیمه یا پیش‌پرداخت دریافت می‌شود و پس از واریز پول، ارتباط کلاهبرداران با قربانیان قطع می‌شود. در برخی موارد نیز اطلاعات هویتی و بانکی متقاضیان مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرد.
کلاهبرداری ۳۰ میلیارد ریالی با وعده پرداخت وام فوری
پرونده دیگری که در خرداد ۱۴۰۵ منتشر شد، ابعاد مالی بزرگ‌تری داشت. اعضای یک باند در کرمانشاه با تبلیغ پرداخت وام فوری و سواستفاده از نیاز مردم به تسهیلات، افراد را به افتتاح حساب و واگذاری کارت بانکی ترغیب می‌کردند.
بر اساس اظهارات فرمانده انتظامی استان کرمانشاه، ارزش کلاهبرداری در این پرونده به ۳۰۰ میلیارد ریال رسید و ۴۰ نفر به‌عنوان شاکی و مالباخته شناسایی شدند. در این پرونده، وعده انتقال امتیاز تسهیلات و پرداخت مبالغ بالا به ابزاری برای جلب اعتماد متقاضیان تبدیل شده بود.
وام فوری؛ بهانه‌ای برای سواستفاده از اطلاعات بانکی
در برخی شیوه‌های جدیدتر، هدف کلاهبرداران به دریافت مبلغی بابت کارمزد محدود نمی‌شود و اطلاعات هویتی و بانکی قربانیان نیز در معرض خطر قرار می‌گیرد. تسنیم در گزارشی به نقل از رئیس پلیس آگاهی اصفهان در شهریور ۱۴۰۵ نوشت که برخی مجرمان با تبلیغ وام فوری، بدون بهره و بدون ضامن، اطلاعاتی مانند تصویر کارت ملی، شماره شبا، شماره تلفن همراه و اطلاعات بانکی متقاضیان را دریافت می‌کنند. این اطلاعات ممکن است برای ثبت درخواست تسهیلات به نام افراد یا معرفی آنها به‌عنوان ضامن مورد سواستفاده قرار بگیرد؛ به‌طوری‌که قربانی گاهی پس از دریافت پیامک یا اخطار اقساط بانکی از ماجرا مطلع می‌شود.
چگونه از کلاهبرداری با تبلیغات وام اینترنتی جلوگیری کنیم؟
بررسی این پرونده‌ها نشان می‌دهد کلاهبرداری با وعده وام فوری می‌تواند با دریافت پیش‌پرداخت، جعل مدارک و رسیدها، انتشار کلیپ‌های رضایت ساختگی یا سواستفاده از اطلاعات هویتی انجام شود. به همین دلیل، متقاضیان باید پیش از اعتماد به آگهی‌های فضای مجازی، هویت و مجوز مجموعه ارائه‌دهنده تسهیلات را از مسیرهای رسمی بررسی کنند.
برای پیشگیری از این نوع کلاهبرداری، رعایت چند نکته ضروری است:
· پیش از پرداخت هرگونه کارمزد، هزینه تشکیل پرونده یا بیمه، شرایط وام را به صورت مستقیم از بانک یا مؤسسه مالی مربوطه استعلام کنید.
· به ادعای داشتن مجوز پلیس فتا یا استفاده از نام و نشان نهادهای رسمی اعتماد نکنید؛ این ادعاها باید از مرجع مربوطه بررسی شوند.
· تصویر کارت ملی، اطلاعات کارت بانکی، رمز پویا و کدهای تأیید را برای افراد ناشناس ارسال نکنید.
· کلیپ رضایت مشتریان، اسکرین‌شات واریز وجه و نظرات مثبت در شبکه‌های اجتماعی را مدرک قطعی اعتبار یک مجموعه ندانید.
· در صورت مواجهه با آگهی مشکوک یا وقوع کلاهبرداری، موضوع را از طریق درگاه رسمی پلیس فتا یا مرکز فوریت‌های سایبری به شماره ۰۹۶۳۸۰ پیگیری کنید.
نکته مهم برای متقاضیان وام: وعده پرداخت سریع تسهیلات با سود پایین و بدون ضامن، به‌ویژه زمانی که با درخواست پول یا اطلاعات بانکی همراه باشد، باید با احتیاط جدی بررسی شود. مسیر مطمئن دریافت وام، پیگیری شرایط و ثبت درخواست از طریق بانک‌ها و مؤسسات مالی مجاز است.
