مخالفت معاون وزیر ارتباطات با اینترنت پرو

معاون سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات با تأکید بر حق برابر مردم در دسترسی به اینترنت اعلام کرد که هرگونه تبعیض در این زمینه می‌تواند پیامدهای اجتماعی و حتی امنیتی برای کشور به همراه داشته باشد.

احسان چیت‌ساز در نشست خبری با اشاره به تجربه حوزه ارتباطات در جریان «جنگ رمضان» گفت: این دوره یکی از سخت‌ترین مقاطع برای شبکه ارتباطی کشور بود و صدها سایت مخابراتی و ارتباطی هدف حمله قرار گرفتند.

به گفته او، در بسیاری از موارد ارتباط جزایر و برخی مناطق کشور با سرزمین اصلی قطع شد، اما وزارت ارتباطات توانست در مدت کوتاهی بخش عمده‌ای از ارتباطات را بازیابی و پایداری شبکه را حفظ کند. او همچنین از جان‌باختن تعدادی از فعالان این حوزه در جریان حملات یاد کرد و عملکرد مجموعه ارتباطات کشور را «حماسه ارتباطی» توصیف کرد.

چیت‌ساز درباره خسارت‌های واردشده به بخش ارتباطات و فناوری اطلاعات توضیح داد که این حملات آسیب گسترده‌ای به زیرساخت‌های دولتی و غیردولتی وارد کرده است.

وی افزود: در بخش دولتی به‌ویژه زیرساخت‌های فضایی بیش از ۴۲ همت خسارت مستقیم ثبت شده و بخش خصوصی نیز حدود ۸ همت زیان دیده است. مجموع این خسارت‌ها معادل صدها میلیون دلار برآورد شده است. او تأکید کرد این ارقام تنها مربوط به تخریب‌های مستقیم است و خسارت‌های ناشی از محدودیت یا قطع اینترنت بین‌الملل در آن محاسبه نشده است.

به گفته معاون وزیر ارتباطات، بخش اقتصاد دیجیتال از مهم‌ترین حوزه‌هایی بود که در جریان محدودیت‌های اینترنتی آسیب دید. او اعلام کرد در حوزه مخابرات و ارتباطات، درآمد کسب‌وکارها چندین همت کاهش یافت و در بخش‌های تجارت الکترونیک، پست، لجستیک و کسب‌وکارهای آنلاین نیز زیان قابل توجهی ثبت شد. با این حال، او معتقد است عملکرد شبکه داخلی کشور باعث شد میزان خسارت‌ها نسبت به برخی دوره‌های مشابه کمتر باشد و تاب‌آوری زیرساخت‌های حیاتی کشور حفظ شود.

چیت‌ساز در ادامه گفت: تجربه این بحران نشان داد اتصال پایدار اینترنت برای کسب‌وکارهای دیجیتال دیگر صرفاً یک موضوع توسعه‌ای نیست، بلکه به مسئله‌ای مرتبط با مدیریت ریسک ملی تبدیل شده است.

او توضیح داد: بسیاری از کسب‌وکارهای اقتصاد دیجیتال به سرویس‌های ابری جهانی، سرورهای خارجی، پایگاه‌های داده و ابزارهای بین‌المللی وابسته‌اند و در صورت قطع اینترنت، امکان مدیریت، بازیابی و توسعه خدمات خود را از دست می‌دهند.

به گفته او، معماری بسیاری از نرم‌افزارهای امروزی مبتنی بر API و میکروسرویس‌هاست و همین مسئله وابستگی به اینترنت بین‌الملل را اجتناب‌ناپذیر کرده است.

او همچنین بر نقش حیاتی اینترنت در حوزه امنیت سایبری تأکید کرد و گفت: سامانه‌های امنیتی نیازمند دریافت مداوم به‌روزرسانی‌ها، پچ‌های امنیتی و اطلاعات مربوط به تهدیدات جهانی هستند.

چیت‌ساز توضیح داد هرچند تلاش‌هایی برای ایجاد منابع داخلی صورت گرفته، اما هنوز هم بخش بزرگی از این خدمات وابسته به ارتباط مستمر با اینترنت جهانی است. به اعتقاد او، قطع گسترده اینترنت می‌تواند شوک اقتصادی ایجاد کند و حتی امنیت سایبری کشور را نیز تضعیف کند.

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به افزایش دوباره حجم ترافیک اینترنت بین‌الملل گفت: این موضوع نشان می‌دهد کاربران و کسب‌وکارها در نهایت مسیرهای ارتباطی خود را پیدا می‌کنند. او اینترنت را به جریان آب تشبیه کرد و گفت محدود کردن آن در بلندمدت نمی‌تواند مانع نیاز طبیعی جامعه به ارتباطات شود.

به گفته او، وزارت ارتباطات خود را مسئول دفاع از حق دسترسی مردم به اینترنت می‌داند و تلاش می‌کند دیدگاه‌های کارشناسی خود را به نهادهای تصمیم‌گیر منتقل کند تا محدودیت‌ها در سریع‌ترین زمان ممکن کاهش یابد.

چیت‌ساز در بخش دیگری از سخنانش درباره موضوع «اینترنت ویژه» یا دسترسی‌های خاص اینترنتی تأکید کرد که وزارت ارتباطات با هرگونه تبعیض در دسترسی مردم مخالف است. او گفت: ایجاد این تصور که گروهی از مردم از اینترنت بهتر یا آزادتر برخوردارند، می‌تواند اعتماد اجتماعی را تضعیف کند. به اعتقاد او، همان‌طور که مردم در شرایط بحرانی به‌صورت برابر در دفاع از کشور مشارکت دارند، پس از بحران نیز نباید میان آن‌ها تفاوتی در دسترسی به خدمات ارتباطی وجود داشته باشد.

او افزود: اگرچه برخی کسب‌وکارها به دلیل نیازهای فنی و امنیتی ناچار به حفظ اتصال پایدار اینترنت هستند، اما این موضوع نباید به ایجاد شکاف میان مردم منجر شود. چیت‌ساز هشدار داد هرگونه تبعیض در دسترسی به اینترنت می‌تواند نارضایتی اجتماعی ایجاد کند و حتی به چالشی امنیتی برای کشور تبدیل شود. او همچنین اعلام کرد بررسی تخلفات احتمالی در این حوزه برعهده سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی است و در صورت اثبات تخلف، برخورد قانونی انجام خواهد شد.

معاون وزیر ارتباطات در ادامه درباره آمار خسارت‌های اقتصاد دیجیتال توضیح داد که وزارت ارتباطات برای اندازه‌گیری این خسارت‌ها از مدل‌ها و داده‌های ثبتی استفاده می‌کند و اطلاعات به‌صورت هفتگی به‌روزرسانی می‌شود. او گفت: این داده‌ها بر مبنای اطلاعات واقعی شرکت‌ها و میزان خسارت ثبت‌شده در استان‌ها و شهرهای مختلف کشور تهیه می‌شود و به همین دلیل ممکن است با برخی آمارهای غیررسمی تفاوت داشته باشد.

چیت‌ساز در پایان به موضوع بومی‌سازی فناوری و مقایسه ایران با چین اشاره کرد و گفت: اجرای کامل مدل چینی در ایران واقع‌بینانه نیست.

او توضیح داد: چین به دلیل جمعیت بسیار بالا و بازار عظیم خود توانسته سرمایه‌گذاری گسترده‌ای در اقتصاد دیجیتال انجام دهد، در حالی که بازار ایران چنین ظرفیتی ندارد.

به گفته او، در برخی حوزه‌ها بومی‌سازی امکان‌پذیر و ضروری است، اما در برخی بخش‌ها از نظر اقتصادی و حتی امنیتی، داخلی‌سازی کامل توجیه ندارد و همچنان نیاز به استفاده از فناوری‌ها و تجهیزات بین‌المللی وجود خواهد داشت.